Thi công điện nước cho bệnh viện, phòng khám và trung tâm y tế có yêu cầu cao hơn nhiều công trình dân dụng do liên quan trực tiếp đến hoạt động khám chữa bệnh. Hệ thống phải đáp ứng nhu cầu cấp điện, chiếu sáng, điều hòa, cấp thoát nước và vận hành thiết bị y tế theo từng khu vực. Vì vậy, phương án thi công cần được xây dựng từ công năng, thiết bị và yêu cầu vận hành thực tế của từng cơ sở.
Hệ thống điện nước trong công trình y tế có gì đặc thù?
Điểm khác biệt lớn của công trình y tế nằm ở cách hệ thống kỹ thuật phục vụ hoạt động khám chữa bệnh ở bên trong.
Một khu vực có thể chủ yếu phục vụ khám bệnh, trong khi khu vực khác sử dụng thiết bị xét nghiệm, chẩn đoán hoặc điều trị. Nhu cầu điện, nước và điều hòa vì vậy cũng thay đổi theo từng không gian.
Bên cạnh đó, bệnh viện thường hoạt động liên tục. Một số khu vực không thể tùy tiện dừng cấp điện hoặc nước để xử lý sự cố. Đây là yếu tố cần được tính đến ngay từ giai đoạn thiết kế và thi công.
Nhu cầu điện thay đổi theo từng khu vực
Phòng khám thông thường sử dụng điện cho chiếu sáng, điều hòa, máy tính, thiết bị khám và các thiết bị hỗ trợ.
Trong khi đó, phòng xét nghiệm, khu chẩn đoán hình ảnh, phòng thủ thuật hoặc phòng mổ có thể sử dụng nhiều thiết bị chuyên môn hơn. Phụ tải và yêu cầu cấp nguồn cũng vì thế khác nhau.
Do đó, thi công điện nước cho bệnh viện cần bắt đầu từ việc xác định công năng từng phòng và danh sách thiết bị dự kiến sử dụng.
Thiết bị y tế quyết định phương án cấp nguồn
Với công trình y tế, không nên ước tính phụ tải điện chỉ dựa trên diện tích.
Cần biết thiết bị nào được lắp đặt, công suất bao nhiêu, đặt ở đâu và hoạt động theo chế độ nào. Từ đó mới có cơ sở để phân nhóm phụ tải, xác định nguồn cấp và bố trí tủ điện phù hợp.
Việc chốt thiết bị từ sớm cũng giúp hạn chế tình trạng phải thay đổi vị trí ổ cắm, điểm cấp nguồn hoặc tuyến dây khi công trình đã bước vào giai đoạn hoàn thiện.
Xem thêm: Thi Công Điện Nước Cho Trường Học, Trung Tâm Đào Tạo
Thi công điện nước cho bệnh viện cần chú ý những khu vực nào?
Trong một bệnh viện, mỗi khu vực có yêu cầu kỹ thuật khác nhau. Những không gian có thiết bị chuyên môn hoặc hoạt động liên tục cần được xem xét kỹ hơn ngay từ đầu.
Khu khám và điều trị
Khu khám bệnh thường có nhiều phòng hoạt động đồng thời. Hệ thống điện cần đáp ứng chiếu sáng, ổ cắm, điều hòa và các thiết bị phục vụ khám bệnh.
Phần cấp thoát nước chủ yếu liên quan đến lavabo, khu vệ sinh và các điểm sử dụng nước trong phòng chức năng.
Vị trí thiết bị nên được xác định trước để ổ cắm, đường điện và điểm cấp thoát nước không bị che khuất sau tủ, bàn khám hoặc các thiết bị chuyên môn.
Phòng xét nghiệm
Phòng xét nghiệm có thể tập trung nhiều thiết bị hoạt động đồng thời. Vì vậy, phụ tải cần được tính dựa trên danh sách thiết bị thực tế thay vì áp dụng theo tiêu chuẩn chung của phòng khám.
Một số thiết bị có thể cần cấp nguồn riêng. Bên cạnh đó, phòng xét nghiệm có thể phát sinh nhu cầu cấp nước, thoát nước và vệ sinh thiết bị.
Các điểm kỹ thuật cần được bố trí hợp lý để thuận tiện cho cả vận hành hằng ngày và bảo trì sau này.
Phòng mổ và các khu vực yêu cầu cao
Phòng mổ là khu vực có yêu cầu kỹ thuật cao và cần được phối hợp nhiều hệ thống cùng lúc.
Ngoài điện và cấp thoát nước còn có điều hòa, thông gió, PCCC và các hệ thống chuyên môn khác tùy phạm vi dự án.
Với những khu vực này, phương án cấp điện cần xem xét đến yêu cầu vận hành liên tục và nguồn điện dự phòng theo thiết kế. Các tuyến kỹ thuật cũng cần được phối hợp chặt chẽ để tránh xung đột trong quá trình lắp đặt.
Khu chẩn đoán hình ảnh
Các khu vực sử dụng thiết bị chẩn đoán hình ảnh cần được tính toán dựa trên thiết bị cụ thể của dự án.
Ngoài phụ tải điện, cần xác định vị trí tủ điện, đường cấp nguồn và không gian kỹ thuật liên quan. Các yêu cầu đặc thù của thiết bị cũng cần được đưa vào hồ sơ thiết kế và phối hợp trước khi thi công.
Thi công điện nước cho phòng khám có gì khác?
Quy mô phòng khám thường nhỏ hơn bệnh viện nhưng không có nghĩa hệ thống điện nước có thể triển khai theo một phương án đơn giản.
Một phòng khám có thể gồm khu tiếp nhận, phòng khám, phòng thủ thuật, phòng xét nghiệm, khu lưu bệnh ngắn hạn và khu vệ sinh. Mỗi khu vực lại có nhu cầu điện nước riêng.
Quy mô nhỏ hơn nhưng thiết bị cần tính chính xác
Với phòng khám, số lượng thiết bị không quá lớn nhưng việc bố trí thường khá tập trung.
Bàn khám, máy móc, máy tính, điều hòa, lavabo và các thiết bị phụ trợ đều cần xác định vị trí trước khi thi công.
Nếu triển khai hệ thống điện nước trước khi chốt mặt bằng thiết bị, rất dễ xảy ra tình trạng ổ cắm nằm sau tủ, điểm cấp nước không đúng vị trí hoặc phải kéo thêm đường điện sau khi hoàn thiện.
Mặt bằng phòng khám cần được chốt trước khi tiến hành thi công
Đây là một trong những điểm cần kiểm soát đối với thi công điện nước cho phòng khám.
Mặt bằng phòng khám thay đổi có thể kéo theo thay đổi về vị trí ổ cắm, chiếu sáng, điều hòa, cấp nước và thoát nước.
Vì vậy, bản vẽ bố trí thiết bị nên được rà soát cùng bản vẽ điện nước trước khi triển khai tại hiện trường.
Thi công điện nước cho trung tâm y tế cần tính theo mô hình hoạt động
Trung tâm y tế thường có nhiều điểm tương đồng với phòng khám nhưng quy mô và số lượng khu chức năng có thể lớn hơn.
Tùy mô hình, công trình có thể gồm khu khám bệnh, phòng xét nghiệm, phòng chức năng, khu hành chính, khu vệ sinh và các khu vực hỗ trợ.
Đối với khu khám bệnh và khu chuyên làm thủ tục hành chính
Khu khám bệnh cần đáp ứng nhu cầu sử dụng điện nước thường xuyên. Hệ thống điện phục vụ chiếu sáng, điều hòa, máy tính và thiết bị chuyên môn.
Khu hành chính có đặc điểm tương tự văn phòng nhưng vẫn cần được kết nối với hệ thống kỹ thuật chung của toàn công trình.
Việc phân chia phụ tải theo khu vực giúp thuận tiện hơn khi vận hành và xử lý sự cố.
Khu xét nghiệm và phòng chức năng
Các phòng chuyên môn cần được tính theo thiết bị thực tế.
Đặc biệt với phòng xét nghiệm hoặc phòng có thiết bị chuyên dụng, vị trí cấp điện, cấp nước và thoát nước cần được xác định trước khi triển khai.
Cấp thoát nước cần được tính theo hoạt động thực tế
Hệ thống cấp thoát nước của công trình y tế không chỉ phục vụ khu vệ sinh. Nước còn được sử dụng tại phòng khám, phòng xét nghiệm, khu rửa, khu chức năng và một số khu vực chuyên môn tùy theo mô hình cơ sở.
Khu vệ sinh và khu rửa
Số lượng thiết bị vệ sinh cần được tính theo quy mô và mật độ sử dụng. Các tuyến cấp nước phải đảm bảo khả năng cung cấp đến từng khu vực. Đường thoát nước cần được tổ chức hợp lý, hạn chế những đoạn khó tiếp cận khi cần kiểm tra hoặc xử lý tắc nghẽn.
Phòng khám và phòng xét nghiệm
Những khu vực có lavabo, bồn rửa hoặc thiết bị cần cấp nước phải được xác định ngay trên mặt bằng thiết bị. Đường ống nên được bố trí gọn và có phương án bảo trì phù hợp. Với các tuyến âm tường hoặc âm sàn, cần kiểm tra kỹ trước khi hoàn thiện.
Bố trí đường ống thuận tiện cho bảo trì
Công trình y tế thường hoạt động với tần suất cao. Một sự cố đường nước tại khu khám bệnh có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động của cả khu vực. Do đó, các van, hộp kỹ thuật và điểm kiểm tra nên được bố trí tại những vị trí có thể tiếp cận khi cần sửa chữa.
Điện dự phòng và khả năng duy trì vận hành cần được tính từ đầu
Đối với bệnh viện và các cơ sở y tế có yêu cầu vận hành liên tục, phương án cấp điện cần được xem xét cùng yêu cầu sử dụng của từng khu vực. Nguồn điện chính, máy phát điện, UPS hoặc các giải pháp dự phòng khác có thể được sử dụng tùy theo thiết kế và tính chất phụ tải.
Điểm quan trọng là phải phân loại phụ tải ngay từ đầu.
Không phải thiết bị nào cũng có cùng mức độ ưu tiên. Những khu vực cần duy trì hoạt động khi nguồn điện chính gặp sự cố phải được xác định rõ để có phương án cấp nguồn phù hợp. Việc này cũng ảnh hưởng đến cách tổ chức tủ điện, tuyến cáp và hệ thống chuyển nguồn.
Phối hợp điện nước với các hệ thống M&E khác
Trong công trình y tế, điện và nước thường được triển khai đồng thời với nhiều hệ thống khác như:
- Điều hòa và thông gió.
- PCCC.
- Camera.
- Mạng dữ liệu.
- Kiểm soát ra vào.
- Âm thanh.
- Thang máy.
- Khí y tế đối với những dự án có phạm vi này.
Các tuyến kỹ thuật thường tập trung tại trần, trục kỹ thuật và phòng máy. Nếu không phối hợp trước, đường điện, ống nước, ống gió và các hệ thống khác có thể giao cắt hoặc chiếm dụng cùng một không gian.
Vì vậy, những khu vực có chung mặt bằng thi công các hệ thống thuộc M&E cao cần được rà soát trên bản vẽ phối hợp trước khi thi công.
Những câu hỏi thường gặp khi thi công điện nước bệnh viện, phòng khám
Thi công điện nước cho bệnh viện có cần tính riêng phụ tải thiết bị y tế không?
Có. Phụ tải nên được xác định dựa trên danh sách thiết bị thực tế, công suất và chế độ vận hành. Các thiết bị hoặc khu vực có yêu cầu riêng cần được phân nhóm phù hợp.
Thi công điện nước cho phòng khám có cần dự phòng nguồn điện không?
Tùy vào quy mô và yêu cầu vận hành của phòng khám. Những phụ tải cần duy trì hoạt động khi mất điện cần được xác định trong thiết kế để có phương án cấp nguồn dự phòng phù hợp.
Thi công điện nước cho trung tâm y tế có khác bệnh viện không?
Hai loại công trình có nhiều điểm tương đồng nhưng quy mô và mức độ phức tạp có thể khác nhau. Bệnh viện thường có nhiều khu chức năng và thiết bị chuyên môn hơn, trong khi trung tâm y tế phụ thuộc vào mô hình hoạt động cụ thể.
Có thể tính đơn giá thi công điện nước bệnh viện theo m² không?
Có thể sử dụng đơn giá m² để dự toán sơ bộ. Tuy nhiên, với dự án có nhiều thiết bị chuyên môn và hệ thống kỹ thuật đặc thù, báo giá chi tiết nên được tính theo hồ sơ thiết kế và khối lượng thực tế.
Công trình bệnh viện đang hoạt động có thể thi công điện nước như thế nào?
Cần chia khu vực thi công, thống nhất thời gian cắt điện nước, tổ chức tuyến vận chuyển vật tư và hạn chế ảnh hưởng đến hoạt động khám chữa bệnh. Với các hạng mục quan trọng, cần có phương án chuyển đổi hoặc cấp tạm phù hợp.
Kết luận
Thi công điện nước cho bệnh viện, phòng khám và trung tâm y tế cần được xem xét tổng thể, từ phụ tải điện, cấp thoát nước đến khả năng điện dự phòng, bảo trì và phối hợp với các hệ thống M&E khác.
Với kinh nghiệm triển khai các công trình M&E, Ngày Đêm cung cấp giải pháp từ khảo sát, tư vấn, thiết kế đến thi công, kiểm tra và nghiệm thu. Phương án được xây dựng theo quy mô, công năng và yêu cầu vận hành cụ thể, giúp chủ đầu tư chủ động hơn về kỹ thuật, tiến độ và chi phí ngay từ giai đoạn đầu dự án.
